مقدمه
دندان عقل آخرین دندانی است که در دهان رویش پیدا میکند و معمولاً بین 17 تا 25 سالگی ظاهر میشود. با این حال، در بسیاری از افراد فضای کافی برای رویش کامل این دندان وجود ندارد و دندان بهصورت دندان عقل نهفته یا نیمهنهفته باقی میماند.
یکی از پرسشهای رایج بیماران این است که آیا همه دندانهای عقل نهفته باید کشیده شوند؟
پاسخ کوتاه این است: خیر.
بر اساس شواهد علمی روز دنیا، همه دندانهای عقل نهفته نیاز به جراحی و خارج کردن ندارند. تصمیمگیری درباره کشیدن یا حفظ دندان عقل باید بر اساس شرایط بالینی، علائم بیمار و یافتههای رادیوگرافی انجام شود.
دندان عقل نهفته چیست؟
دندان عقل نهفته به دندانی گفته میشود که به دلیل کمبود فضا، موقعیت نامناسب یا وجود مانع در مسیر رویش نتواند به طور کامل از لثه خارج شود.
این دندانها معمولاً به دو شکل دیده میشوند.
نهفتگی کامل
در این حالت دندان به طور کامل در داخل استخوان فک باقی میماند.
نهفتگی نیمهکامل
بخشی از دندان از لثه خارج شده اما قسمت دیگر همچنان در داخل لثه یا استخوان قرار دارد.
نهفتگی دندان عقل پدیدهای نسبتاً شایع است و در بسیاری از افراد بدون ایجاد مشکل باقی میماند.
چه زمانی کشیدن دندان عقل ضروری است؟
مطالعات علمی نشان میدهند که در صورت وجود علائم یا بیماریهای مرتبط، خارج کردن دندان عقل میتواند از بروز مشکلات جدیتر جلوگیری کند.
مواردی که معمولاً نیاز به جراحی دارند عبارتاند از:
عفونت و التهاب مکرر لثه
زمانی که بخشی از دندان عقل از لثه خارج شده باشد، باکتریها میتوانند در اطراف آن تجمع پیدا کنند. این وضعیت ممکن است باعث درد، تورم، بوی بد دهان و عفونتهای مکرر شود.
پوسیدگی دندان عقل یا دندان مجاور
دندانهای عقل نیمهنهفته معمولاً تمیز کردن دشوارتری دارند. در نتیجه خطر پوسیدگی خود دندان عقل یا دندان آسیای دوم مجاور افزایش مییابد.
آسیب به دندان کناری
در برخی موارد، فشار دندان عقل نهفته میتواند باعث تحلیل ریشه یا آسیب به دندان مجاور شود. این وضعیت معمولاً در تصاویر رادیوگرافی قابل مشاهده است.
ایجاد کیست یا ضایعات استخوانی
هرچند این عارضه شایع نیست، اما گاهی اطراف دندان نهفته کیست تشکیل میشود که میتواند موجب تخریب استخوان فک و آسیب به ساختارهای اطراف گردد.
درد یا علائم بالینی
وجود درد، تورم، محدودیت باز کردن دهان یا سایر علائم مرتبط میتواند نشانه نیاز به درمان جراحی باشد.
چه زمانی میتوان دندان عقل نهفته را نگه داشت؟
بر اساس توصیه بسیاری از متخصصان جراحی دهان و فک و صورت، اگر دندان عقل نهفته شرایط زیر را داشته باشد، میتوان آن را تحت نظر قرار داد و از کشیدن غیرضروری اجتناب کرد:
- بدون درد باشد
- هیچ نشانهای از عفونت نداشته باشد
- باعث آسیب به دندانهای مجاور نشده باشد
- فاقد پوسیدگی یا بیماری لثه باشد
- در تصاویر رادیولوژی ضایعهای در اطراف آن دیده نشود
این رویکرد بهویژه در افرادی که سن بالاتری دارند اهمیت بیشتری پیدا میکند، زیرا جراحی دندان عقل در سنین بالاتر ممکن است با عوارض بیشتری همراه باشد.
آیا کشیدن پیشگیرانه دندان عقل همیشه توصیه میشود؟
در گذشته بسیاری از دندانهای عقل نهفته به صورت پیشگیرانه خارج میشدند. اما تحقیقات جدید نشان دادهاند که خارج کردن تمام دندانهای عقل نهفته بدون وجود بیماری یا علائم مشخص، همیشه توجیه علمی ندارد.
امروزه بسیاری از راهنماهای بالینی معتبر توصیه میکنند که تصمیمگیری برای جراحی باید بر اساس ارزیابی دقیق هر بیمار انجام شود و نه صرفاً بر اساس وجود یک دندان نهفته.
اهمیت معاینات دورهای
حتی اگر دندان عقل نهفته مشکلی ایجاد نکند، بررسیهای منظم دندانپزشکی و تهیه رادیوگرافی در فواصل مناسب اهمیت زیادی دارد. برخی مشکلات ممکن است در مراحل اولیه بدون علامت باشند و تنها در تصاویر تشخیصی شناسایی شوند. جهت انجام معاینات دورهای و تمامی خدمات دندانپزشکی میتوانید مطب نیک سعادت آباد با دندانپزشکان متخصص و مجرب را انتخاب نمایید. همچنین برای همراهی با ما میتوانید پیج اینستاگرام ما را دنبال کنید.م رکز دندانپزشکی نیک با دندانپزشکان عمومی و متخصص با سابقه و با بهرهگیری از تجهیزات بهروز، درمان دندانپزشکی با کیفیت برای شما به ارمغان میآورد و خاطره خوشی از دندانپزشکی به یادتان خواهد ماند.